Zo geef of weiger je consent

Waarom consent geven?

Consent geven betekent toestemming geven. Bijvoorbeeld als iemand jou wil aanraken, seks met je wil hebben of je wil zoenen. Ook tijdens de seks is het belangrijk om bij jezelf te checken of je nog steeds wilt. En na de seks te bedenken of je er nog een goed gevoel over hebt. Zo zorg je ervoor dat de seks voor jullie allebei een goede ervaring is.

Consent doe je samen. Het is dus niet alleen belangrijk dat jij consent geeft aan je sekspartners, maar ook dat jij consent aan hen vraagt.

Lees hier hoe je consent vraagt.

Hoe geef je consent?

Als het goed is vraagt jouw sekspartner je om consent. Dan kun je 'ja' zeggen. Het helpt als je dat duidelijk doet, zodat je partner weet waar die aan toe is. Wil je iets niet? Dan zeg je 'nee'. Als je wel zin hebt in iets anders, kun je dat voorstellen. Zo geef je je eigen grens aan en vraag je consent aan de ander voor wat jij wilt doen.

Wat je kunt zeggen om je consent aan te geven

Vooraf: “Ik wil graag … met je doen, vind je dat ok?”

Tijdens: “ga door”, “dit is lekker”, “ja”

Na afloop: “Ik vond het lekker”, “dit moeten we nog eens doen”

Wat je kunt zeggen om je grenzen aan te geven

Vooraf: “Nee ik wil niet”, “Ik wil wel seks met je, maar ik houd niet van…”, “Ik wil dit wel met je proberen, maar ik weet niet zeker of ik het lekker zal vinden”, “Ik wil graag condooms gebruiken”

Tijdens: “Sorry dit vind ik niet lekker”, “stop, dit standje voelt niet prettig”, “ik wil stoppen”, “dit vind ik niet fijn, heb je zin om … te doen?”. Merk je dat je iets niet prettig vind, maar lukt het je nog niet om meteen “stop” te roepen? Vraag je sekspartner dan even te wachten. Zo heb jij de tijd om je gedachten op een rijtje te zetten.

Na afloop: “Ik vond de seks lekker, maar ik voelde me niet zo prettig bij…”, “Ik ben een beetje geschrokken van mezelf tijdens de seks”, “Ik wil dit liever niet meer doen”

Lichaamstaal

Je hoeft niet altijd met woorden consent te geven. Soms zegt je lichaamstaal genoeg. Let er wel op dat niet iedereen lichaamstaal even goed begrijpt. Als iemand niet reageert op wat jij aangeeft, zeg dan duidelijk wat je (niet) wilt.

Wat wil je zelf?

Consent is niet alleen je grenzen bewaken, maar ook ontdekken wat je allemaal wél wilt. Soms weet je nog niet zeker wat je wilt. Let op deze signalen bij jezelf:

Ja-signalen bij jezelf:  

• Vind je het fijn om op dit moment bij de ander te zijn?  
• Wil je ingaan op het voorstel van de ander?  
• Voel je je prettig bij de situatie?  
• Wil je de ander graag aanraken?  
• Voel je je een beetje gespannen en zenuwachtig, maar is dit een fijn gevoel?  

Nee-signalen bij jezelf:  

• Je vindt het op dit moment niet fijn bij de ander te zijn (en zoekt misschien een ‘smoes’ of reden om weg te gaan)  
• Je voelt dat je niet wilt ingaan op voorstellen van de ander  
• Je wilt liever weg uit de situatie  
• Je wilt de ander liever niet aanraken  
• Je voelt je gespannen en zenuwachtig, en niet op een prettige manier  

Samen iets nieuws proberen

Je weet niet altijd van tevoren wat je lekker vind. Soms lijkt iets heel lekker, tot je het doet. En soms blijkt iets waar je over twijfelt, heel geil. Seks hoeft niet de hele tijd perfect te zijn, dus als je wat nieuws wilt proberen, houd er dan rekening mee dat het misschien tegenvalt. Dat is niet erg. Als je tijdens het uitproberen toch niet wil, stop je. Dat betekent niet dat de seks ook meteen moet stoppen, maar wel die ene handeling.  

Consent: alleen als je nuchter bent  

Als jij onder invloed bent van drank of drugs, kun je volgens de wet geen toestemming geven voor seks. Onder invloed kun je minder goed signalen van jezelf en je sekspartner opvangen, en sneller over je eigen grenzen (en die van de ander) gaan.

Maak goede afspraken over wat je wel en niet wilt doen, neem geen drugs aan als je niet weet wat het is of wat het doet. Omdat het voor je sekspartner ook moeilijker is om jouw lichaamstaal te lezen, is het beter om woorden te gebruiken om je grenzen aan te geven.

Heb je achteraf geen goed gevoel over de seks onder invloed? Praat erover, het liefst met degene met wie je seks had. Misschien wat het niet diens bedoeling, en er over praten kan opluchten.  Ben je verkracht? Ga dan naar de politie of bel het Centrum Seksueel Geweld.

Consent geven online

Ook als je online bent, is consent belangrijk. Je kunt bijvoorbeeld voordat je elkaar ontmoet al praten over wat je wel en niet wilt doen.

• Laat de ander weten wat je wel en niet zou willen doen. Geef vooral aan waar je wél zin in hebt
• Als je online hebt gezegd dat je een bepaalde seksuele handeling wilt doen, ben je niet verplicht om dat ook echt te doen. Je mag consent altijd intrekken
• Je kunt goede redenen hebben om je identiteit te willen beschermen. Let erop dat het voor de ander onveilig kan voelen als jij bijvoorbeeld geen foto’s van je gezicht stuurt. Bedenk voor jezelf wanneer jij je veilig voelt om je identiteit wel te delen. Je kunt dit dan laten weten aan de ander. Check de online dating etiquette
• Valt iemand je online lastig? Maak screenshots en blokkeer diegene
• Helaas komt crimineel gedrag soms voor online. Lees hier wat je daartegen kunt doen.
• Meer weten? Lees Hoe date je online

Consent geven tijdens uitgaan

Tijdens het uitgaan is lichaamstaal belangrijk, vooral als je elkaar niet goed kunt verstaan. Ook op plekken zoals een gay sauna of een seksfeest wordt er vaak niet veel gepraat. Tips om consent te geven:

• Zorg dat je oogcontact hebt. Met oogcontact en een vriendelijk knikje kan je aangeven dat de ander jou mag benaderen
• Laat zien dat je geïnteresseerd bent. Bijvoorbeeld door een praatje te maken en elkaar een beetje aan te raken. Niet meteen in elkaars kruis grijpen, een hand op een arm is ook duidelijk
• Raakt iemand je aan en wil je dat niet? Duw dan de hand weg. Als het goed is, dringt de ander dan niet meer aan. Ook in een darkroom geldt ‘nee is nee’
• Heb je het eerste contact gehad en wil je verder gaan, bijvoorbeeld door te zoenen? Vraag “mag ik je zoenen”. Je kunt ook toestemming voor een zoen of aanraking geven zonder woorden. Let dan goed op de lichaamstaal van de ander en dring niet aan
• Valt iemand je lastig? Meld het bij de beveiliging!