Meer over de soa waarop wordt getest

Het testpakket van Testlab bestaat uit de testen op chlamydia, gonorroe, syfilis en hiv, de vier meest voorkomende soa. Hieronder vind je meer informatie.

Chlamydia

Dit is de meest voorkomende soa in Nederland. De bacterie geeft een ontsteking van je plasbuis en/of anus, maar heel vaak verloopt de infectie zonder symptomen.

Symptomen - 1 tot 3 weken na besmetting kunnen de symptomen gaan optreden. Chlamydia kan leiden tot een ontsteking in je plasbuis of anus met bloederige afscheiding, irritatie of jeuk en pijn bij het poepen en soms ontsteking van je bijbal.

Behandeling - De behandeling is een antibioticakuur. Na genezing ben je niet immuun, je kunt opnieuw besmet raken.

Overdracht - Chlamydia is overdraagbaar bij seksueel contact waarbij slijmvliezen met elkaar in aanraking komen. Bij neuken kan de besmetting beide kanten opgaan, dus van anus/vagina naar penis en andersom. Bij pijpen is ook overdracht mogelijk.

Testmethode - De test bestaat uit een onderzoek van de urine en/of een uitstrijkje uit je plasbuis en of anus.

Gonorroe (druiper)

Gonorroe komt veel voor bij homomannen. De bacterie veroorzaakt een ontsteking van de plasbuis, anus of keel.

Symptomen -  Enkele dagen tot twee weken nadat je gonorroe hebt opgelopen kun je de volgende klachten krijgen: gele of groene pus uit je penis; een branderig of geïrriteerd gevoel bij het plassen; keelontsteking en soms pusachtige afscheiding uit je anus of bloed bij je poep.

Behandeling - De behandeling bestaat uit een antibioticakuur. Als je niet met antibiotica wordt behandeld, verdwijnen de klachten eveneens na een paar weken, maar de bacterie is dan niet verdwenen! Je kunt later zeer ernstige klachten krijgen, bijvoorbeeld een uiterst pijnlijke ontsteking van je bijbal. Na behandeling ben je niet immuun, je kunt opnieuw besmet raken.

Overdracht - Gonorroe is zeer besmettelijk. Je kunt gonorroe krijgen door neuken of geneukt worden zonder condoom, pijpen of gepijpt worden, droogneuken (pik tegen de anus) of door pikken tegen elkaar te wrijven.

Testmethode - De test is een uitstrijkje uit je penis, anus of keel. Ook kan je urine worden onderzocht.

Syfilis

Syfilis (lues) is een ernstige soa die momenteel weer meer voorkomt. Als je de infectie niet tijdig laat behandelen, zijn de gevolgen bijzonder ernstig.

Symptomen - De eerste fase van syfilis begint na negen tot 28 dagen, soms zelfs oplopend tot negentig dagen, met een klein zweertje op de plek waar de infectie plaatsvond. Dat kan de penis, anus of mond zijn. Het zweertje is pijnloos en voelt hard aan. Als het in je anus zit is het natuurlijk niet te zien en valt de infectie aanvankelijk niet op. Het zweertje gaat altijd vanzelf over, maar de infectie woekert door en wordt steeds erger. Na negen weken tot zes maanden begint de tweede fase. Je krijgt koorts, een zere keel, hoofdpijn en pijnlijke spieren. Over de hele huid kan uitslag ontstaan. Ook deze verschijnselen verdwijnen weer, maar ook dan is de ziekte nog niet over. Uiteindelijk kan syfilis na vele jaren, waarin je weinig gemerkt hebt, leiden tot een ernstige aantasting van hersenen, ruggenmerg, hart en zenuwstelsel.

Behandeling - De behandeling bestaat uit penicilline-injecties. Na de laatste injectie wordt je bloed nog een aantal keren onderzocht. Je kunt het opnieuw krijgen. Omdat syfilis zeer ernstige gevolgen kan hebben, is het raadzaam je tweemaal per jaar op deze soa te laten onderzoeken als je veel wisselende contacten hebt. Als je er op tijd bij bent, liefst binnen negen weken, is syfilis goed te genezen. Nadien blijft behandeling wel mogelijk, maar wordt die complexer.

Overdracht - Syfilis kan worden overgedragen door neuken zonder condoom, maar ook door pijpen. Neuken met condoom is echter ook niet zonder risico. Het zweertje kan zich buiten het bedekkingsgebied van het condoom bevinden.

Testmethode - De test bestaat uit bloedonderzoek. Na 10 dagen is de uitslag bekend. Bij een positieve uitslag wordt altijd nog een bevestigingstest gedaan.

Hiv

Hiv staat voor human immunodeficiency virus. Het is een virus dat je afweer verzwakt: het afweersysteem is niet meer in staat bepaalde ziekteverwekkers goed te bestrijden. Bepaalde ernstige ziektes, die alleen toeslaan bij mensen met een verzwakt immuunsysteem, kunnen optreden; de diagnose luidt dan aids.
In Nederland zijn naar schatting ongeveer 16.400 mensen geïnfecteerd met hiv. Ongeveer de helft van hen weet zelf nog niet dat zij hiv hebben. In augustus 2004 waren ongeveer 10.000 mensen met hiv in behandeling. Hiervan is de helft homoseksueel.

Hiv dringt binnen bij CD4-cellen (ook wel T4-cellen genoemd), een bepaald type witte bloedcellen, en zet ze aan tot het maken van nieuwe virussen. De CD4-cellen, die essentieel zijn voor de afweer, gaan hierdoor kapot. Het lichaam is in staat deze witte bloedcellen zeer snel aan te vullen. Het lichaam maakt antistoffen aan tegen het virus, maar op een gegeven moment is het lichaam niet meer in staat voldoende witte bloedcellen aan te maken. Dat is het moment dat er ziekteverschijnselen gaan optreden.

Symptomen - Het verschilt van persoon tot persoon of en wanneer iemand klachten krijgt. De klachten kunnen ook veroorzaakt worden door een andere infectie. De enige manier om vast te stellen of de klachten door hiv worden veroorzaakt, is te testen. Het is niet verstandig om de hiv-test uit te stellen tot je klachten krijgt. Het virus kan immers al een flinke tijd je afweer hebben verzwakt. Door op een bepaald moment hiv-remmers te gaan slikken, kun je de kans sterk verkleinen dat je ziek wordt. Daarom is het belangrijk een goede risico-inschatting van je seksgedrag te maken en op tijd een hiv-test te laten doen.

Behandeling - Hiv is nog steeds niet te genezen. Er zijn wel medicijnen die de werking van hiv verminderen, dat worden hiv-remmers of antiretrovirale middelen genoemd. Iemand die hiv-remmers gebruikt, slikt doorgaans drie of vier verschillende hiv-remmers naast elkaar. Daarom wordt deze behandeling ook wel combinatietherapie of cocktail genoemd. Het doel van combinatietherapie is om de aanmaak van het virus te remmen, waardoor de afweer niet langer wordt aangetast en zich juist weer (enigszins) kan herstellen.

De behandeling werkt het beste als je ermee begint voordat je ziekteverschijnselen hebt. Dat moment is voor iedereen verschillend. Regelmatig controle door een gespecialiseerde arts zorgt ervoor dat je dat moment kunt bepalen. Bij een positieve uitslag krijg je een doorverwijzing naar zo'n arts.

Tegenwoordig is de behandeling veel vriendelijker dan vroeger: minder pillen, minder vaak slikken en minder bijwerkingen. Toch blijft de therapie een belasting. Iedere dag weer moet je medicijnen innemen. Daarnaast kennen ook de huidige medicijnen soms nog lastige en ernstige bijwerkingen. Bij veel mensen vallen deze bijwerkingen mee.

Overdracht - In vergelijking met virussen die een soa veroorzaken, wordt hiv niet zo gemakkelijk overgedragen. In de dagelijkse omgang bestaat er dan ook geen enkel risico. Het virus kan niet door de huid heen. Het moet in het lichaam terecht komen, via slijmvliezen en open wonden. Het virus zit vooral in bloed en sperma. Alleen als dit in aanraking komt met slijmvliezen of wonden, kan hiv worden overgedragen. In de anus en de pisbuis bevinden zich veel slijmvliezen, daarom moet je bij het neuken altijd een condoom gebruiken.

Ook als degene die neukt niet klaarkomt, moet je een condoom gebruiken: door het intensieve contact van de slijmvliezen van pik en anus tijdens het neuken kan hiv worden overgedragen. Beide partners lopen in dat geval risico. Je moet ook voorkomen dat sperma of bloed van een ander in je mond komt. Dus pijpen zonder klaarkomen.

Ook in voorvocht zit hiv, dat bij pijpen zonder condoom in de mond komt. In speeksel zitten echter stoffen die het hiv-virus onschadelijk maken. Bij klaarkomen in de mond is die hoeveelheid echter niet genoeg om alle virussen onschadelijk te maken. Buiten het lichaam gaat het virus snel dood.

Een soa vergroot de kans om hiv op te lopen. Veel soa dringen je lichaam namelijk binnen via pik, anus of mond. Op die plaatsen tasten ze het weefsel aan: je krijgt zweertjes, ontstekingen of bloedingen. Diezelfde plekken worden ook door hiv gebruikt om het lichaam binnen te komen. En als die slijmvliezen door soa aangetast zijn, wordt dat gemakkelijker.

Heb je zelf hiv en daarbij een soa, dan is er bovendien een grotere kans dat je hiv overdraagt. Zweertjes en dergelijke die veroorzaakt worden door soa, bevatten veel hiv. Een infectie in de penis kan ervoor zorgen dat het sperma veel meer hiv bevat. Ook kan, als gevolg van de soa, de viral load stijgen en de weerstand flink dalen. Als je hiv-positief bent, is het extra vervelend een soa te krijgen, omdat de klachten vanwege het verstoorde immuunsysteem veel ernstiger kunnen worden of lastiger te bestrijden. Juist als je hiv hebt, moet je soa zoveel mogelijk voorkomen.

Testmethode - Voor de test op hiv wordt een buisje bloed afgenomen. Na 10 dagen is de uitslag bekend. Bij een positieve uitslag wordt altijd nog een bevestigingstest gedaan.

De hiv-test meet of er antistoffen tegen hiv in je bloed zitten. Pas drie maanden na infectie is met zekerheid te meten of je geïnfecteerd bent. Het duurt namelijk enige tijd voor het lichaam antistoffen tegen hiv heeft gemaakt. Wanneer je dus in de afgelopen drie maanden onveilige seks hebt gehad, raden wij je aan om je na drie maanden nogmaals te testen.

Bij de test en de uitslag kan het prettig zijn een vertrouwd persoon bij je te hebben. Niet alleen voor het geval je een vervelende uitslag krijgt, maar ook om het goede nieuws te vieren. Denk daar vooraf over na.